Przy przekształceniu w S.K.A. uważaj na PCC

www.sxc.hu

W związku z korzystną dla podatników interpretacją ogólną wydaną przez Ministra Finansów, obecnie jak grzyby po deszczu w obrocie pojawiają się coraz to nowe spółki komandytowo-akcyjne. Nie powinno to nikogo dziwić – w obecnym stanie prawnym S.K.A. jest dla jej akcjonariuszy jedną z najbardziej atrakcyjnych form prowadzenia działalności gospodarczej.

Aby skorzystać z preferencji podatkowych nie ma konieczności zakładania nowej spółki komandytowo-akcyjnej. Zasadniczo istnieje bowiem możliwość przekształcenia dotychczasowego biznesu w S.K.A. Przy procesie przekształcenia nie należy jednak zapominać o kwestiach podatkowych, w tym o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Na blogu pisaliśmy już o korzyściach związanych z prowadzeniem działalności w formie spółki komandytowo-akcyjnej (http://blog.e-prawnik.pl/?s=sp%C3%B3%C5%82ka+komandytowo+akcyjna, http://blog.e-prawnik.pl/zysk-akcjonariusza-w-spolce-komandytowo-akcyjnej-opodatkowany-w-chwili-jego-uzyskania.html). Zanim jednak przedsiębiorca będzie prowadził działalność w tej formie, konieczne jest założenie nowej spółki komandytowo-akcyjnej albo przekształcenie dotychczasowej spółki handlowej w S.K.A. Ponieważ ta forma działalności jest szczególnie korzystna dla dotychczasowych wspólników spółek z o.o. oraz akcjonariuszy spółek akcyjnych, często dokonywane są właśnie przekształcenia spółek kapitałowych w spółki-komandytowo-akcyjne.

Takie przekształcenie związane jest z dokonaniem szeregu czynności wskazanych w kodeksie spółek handlowych. Ponadto przy tej okazji nie należy zapominać o kwestiach podatkowych. Niezależnie od ewentualnego opodatkowania podatkiem dochodowym (po stronie wspólników) niepodzielonych zysków z działalności spółki kapitałowej, przekształcenie spółki kapitałowej w spółkę komandytowo-akcyjną może podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z ustawą o podatku od czynności cywilnoprawnych opodatkowaniu 0,5 proc. stawką podatku podlega między innymi zmiana umowy spółki. Przekształcenie spółki uważa się za zmianę umowy spółki, jeżeli jego wynikiem jest zwiększenie majątku spółki osobowej lub podwyższenie kapitału zakładowego (art. 1 ust. 3 pkt 3 ustawy). W tym przypadku, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. f) ustawy podstawą opodatkowania jest wartość wkładów do spółki osobowej powstałej w wyniku przekształcenia.

Jednakże na mocy art. 9 pkt 11 lit. a) ustawy o PCC od podatku zwolniona jest jednak zmiana umowy spółki związana z jej przekształceniem, w części wkładów do spółki albo kapitału zakładowego, których wartość była uprzednio opodatkowana PCC lub podatkiem od wkładów kapitałowych do spółek kapitałowych na terytorium państwa członkowskiego innego niż Polska albo od których zgodnie z prawem państwa członkowskiego podatek nie był naliczany.

Co to w praktyce znaczy dla przedsiębiorców?

Istotą przekształcenia spółki kapitałowej jest kontynuacja jej bytu prawnego przez spółkę osobową. Co do zasady z chwilą przekształcenia cały majątek przekształcanej spółki kapitałowej staje się majątkiem przekształconej spółki osobowej. W związku z tym opodatkowanie takiego przekształcenia podatkiem od czynności cywilnoprawnych powinno mieć charakter wyjątkowy. Na skutek samego przekształcenia nie dochodzi bowiem co do zasady do zwiększenia masy majątkowej spółki osobowej w porównaniu z majątkiem spółki kapitałowej (majątek spółki przekształconej jest tożsamy z majątkiem spółki przekształcanej). Przekształcenie powinno zatem podlegać opodatkowaniu wyłącznie w sytuacji, gdy wspólnicy niezależnie od przekształcenia wniosą do spółki osobowej dodatkowe wkłady (PCC podlegałaby wartość tych dodatkowych wkładów)

Organy podatkowe postrzegają tę kwestę jednak nieco inaczej. Zgodnie z często pojawiającym się w interpretacjach podatkowych stanowiskiem przy przekształceniu spółki kapitałowej w spółkę osobową (a zatem również S.K.A) należy porównać kapitał zakładowy spółki kapitałowej przed przekształceniem z całością majątku spółki osobowej po przekształceniu. Jeśli w wyniku porównania majątek spółki osobowej jest większy, to różnica podlega opodatkowaniu PCC. W praktyce podatek pojawi się więc wtedy, gdy w spółce kapitałowej poza kapitałem zakładowym utworzono również kapitał rezerwowy lub zapasowy, na którym skumulowano tzw. niepodzielone zyski (kwotę uzyskanego przez spółkę zysku, niepodzieloną pomiędzy wspólników lub akcjonariuszy mocą uchwał odpowiednich organów spółek). Powyższa zasada znajduje również zastosowanie w przypadku przekształcenia w spółkę komandytowo-akcyjną (mimo tego, że jako jedyna spółka osobowa posiada ona kapitał zakładowy).

Takie stanowisko zajął m.in. Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z 25 października 2010 r. (PL/LM/830/72/EOB/2010/245), uznając, że dla ustalenia, czy zmiana umowy spółki – polegająca na przekształceniu w S.K.A. podlega PCC, trzeba ocenić, czy w wyniku tej zmiany doszło do zwiększenia majątku S.K.A. pochodzącego ze wszystkich wkładów wspólników (a nie tylko jej kapitału zakładowego).

Pogląd ten potwierdził również WSA w Poznaniu, który w nieprawomocnym wyroku z 1 grudnia 2010 r. (sygn. akt III SA/Po 607/10) stwierdził, że przekształcenie spółki akcyjnej w S.K.A. będzie podlegać PCC w każdym przypadku, gdy na skutek przekształcenia dojdzie do zwiększenia majątku tej spółki (np. w spółce przekształcanej istnieć będą niepodzielone zyski z lat ubiegłych, które zostaną przelane na kapitał zapasowy spółki przekształconej – S.K.A.). Podobnie orzekł też WSA w Gorzowie Wielkopolskim w prawomocnym wyroku z 19 stycznia 2011 r. (I SA/Go 984/10).

W tym kontekście wyróżnia się interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 18 listopada 2010 r. (ILPB2/436-179/10-2/TR), w której za prawidłowe uznano stanowisko podatnika twierdzącego, że dla oceny skutków podatkowych przekształcenia spółki kapitałowej w S.K.A. kluczowe znaczenie powinna mieć relacja pomiędzy majątkiem spółki przekształcanej a majątkiem spółki przekształconej. Jeśli zatem na skutek przekształcenia majątek spółki nie ulegnie zmianie, to nie ma podatku do zapłaty (mimo, że majątek S.K.A. będzie większy, niż wysokość kapitału zakładowego spółki kapitałowej przed przekształceniem). Korzystne dla podatników stanowisko wyrażone w powyższej  interpretacji należy jednak uznać za odosobnione.

Co z tego wynika dla spółek kapitałowych planujących przekształcenie w S.K.A.?

Planując optymalizację należy – poza spodziewanymi korzyściami – brać również pod uwagę kwestię ewentualnego opodatkowania przekształcenia w S.K.A. podatkiem od czynności cywilnoprawnych. W określonych warunkach (np. gdy w przekształcanej spółce kapitałowej istnieją kapitały zapasowe lub rezerwowe o dużej wartości), z uwagi na niekorzystną dla podatników wykładnię przepisów przyjętą przez organy podatkowe, kwota podatku do zapłaty może być niebagatelna. Choć nie powinno to stawiać pod znakiem zapytania opłacalności przekształcenia w spółkę komandytowo-akcyjną, warto o tym pamiętać kalkulując koszty konkretnego projektu optymalizacyjnego.

Autorzy:

Małgorzata Łamek, prawnik w Kancelarii Olesiński & Wspólnicy, biuro we Wrocławiu

Michał Bogacz, aplikant radcowski w Kancelarii Olesiński & Wspólnicy , biuro we Wrocławiu


Tagi: , , , , ,

Możliwość komentowania jest wyłączona.