O najmie auta zastępczego raz jeszcze…

www.sxc.hu

Rzecznik Ubezpieczonych stwierdził, że miarka się przebrała i trzeba wreszcie rozstrzygnąć kwestię zwrotu kosztów najmu auta zastępczego na czas naprawy uszkodzonego pojazdu.

Do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek o podjęcie uchwały, w którym RU pyta:

1. Czy w świetle art. 361 k.c. utrata możliwości korzystania z pojazdu mechanicznego wskutek jego zniszczenia lub uszkodzenia przez poszkodowanego – będącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej – stanowi szkodę majątkową?

2. Czy w świetle art. 361 k.c. roszczenie wyżej wymienionego poszkodowanego o zwrot poniesionych kosztów najmu pojazdu zastępczego w ramach odpowiedzialności gwarancyjnej ubezpieczyciela z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych jest determinowane nie tylko istnieniem adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy faktem utraty możliwości korzystania z rzeczy wskutek jej zniszczenia albo uszkodzenia, a poniesionymi kosztami najmu pojazdu zastępczego, ale również niezbędnością tego najmu, jako niemożność skorzystania ze środków komunikacji publicznej?

W sytuacji w której pojazd był wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej to orzecznictwo jest w miarę spójne i jednolite.

Wystarczy przywołać chociażby:

- Wyrok SN z dnia 26 listopada 2002 r., sygn. akt VCKN 1397/00, niepublikowany

Skoro samochód mógł zostać naprawiony, to poszkodowany może w zasadzie żądać od zakładu ubezpieczeń zwrotu kosztów wynajmu pojazdu zastępczego poniesionych jedynie w okresie naprawy samochodu.

- Wyrok SN z dnia 2004.11.05 II CK 494/03 Biul.SN 2005/3/11

Jeżeli uszkodzony pojazd nadaje się do naprawy w postaci wmontowania do niego nowej części zamiennej, to koszty najmu przez poszkodowanego tzw. samochodu zastępczego obejmować mogą tylko okres konieczny i niezbędny do naprawy pojazdu (art. 361 § 1 k.c.).

- Wyrok SN z dnia 18 marca 2003 r., sygn. akt IV CKN 1916/00, niepublikowany

Fakt wynajmowania pojazdu zastępczego dla dalszego prowadzenia działalności gospodarczej, w sytuacji, gdy pojazd uszkodzony służył powodowi w takim właśnie celu, należy ocenić jako prawidłowe zachowanie się osoby prowadzącej taką działalność. Na marginesie można przy tym zauważyć, że to właśnie rezygnacja z wynajęcia pojazdu zastępczego i zawieszenie prowadzonej działalności można by oceniać jako zachowanie się poszkodowanego prowadzące do powiększenia rozmiaru szkody. Nie sposób bowiem wykluczyć, że dochody utracone w wyniku zawieszenia działalności gospodarczej przewyższyłyby koszty wynajęcia pojazdu zastępczego.

- Wyrok SN z dnia 8 września 2004 r., sygn. akt IV CK 672/03, niepublikowany

Utrata możliwości korzystania z rzeczy wskutek jej zniszczenia stanowi szkodę majątkową. W piśmiennictwie podkreśla się, że normalnym następstwem w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. jest bardzo często niemożność korzystania z samochodu przez poszkodowanego, nie tylko w sytuacji jego uszkodzenia ale również zniszczenia. Jeżeli więc poszkodowany poniósł w związku z tym koszty, które były konieczne, na wynajem pojazdu zastępczego, to mieszczą się one w granicach skutków szkodowych podlegających wyrównaniu.

Gorzej sytuacja wygląda w przypadku osób fizycznych, które takiej działalności nie prowadzą…

Dotychczas ubezpieczyciele stosowali różnego rodzaju wybiegi aby nie płacić za samochód zastępczy, który służył np. do dojazdu na zakupy czy aby zawieźć dzieci do przedszkola.

Co wydaje się kuriozalne – bardzo często wymagano również, aby danej trasy nie można było pokonać środkami komunikacji publicznej – jeżeli na danej trasie był np. autobus albo tramwaj to bardzo trudno było uzyskać zwrotu kosztów najmu auta zastępczego.

Rzecznik Ubezpieczonych w ponad 20 stronicowym wniosku dokonała wnikliwej analizy stanu prawnego z podaniem przykładów bogatego orzecznictwa.

Należy się spodziewać, że SN przychyli się do tej argumentacji i potwierdzi uchwałą w składzie 7 sędziów to co wydaje się oczywiste – ale jednak bywa sporne.

Pełen tekst wniosku:


Tagi: , , ,

Możliwość komentowania jest wyłączona.