NSA: darmowy transport pracowników do pracy należy opodatkować

www.sxc.hu

Na stronie internetowej Naczelnego Sądu Administracyjnego pojawiło się długo oczekiwane pisemne uzasadnienie wyroku Sądu z dnia 3 listopada 2010 r. (II FSK 1208/09) w sprawie opodatkowania w PIT zorganizowanego przez pracodawcę darmowego transportu pracowników do pracy

Zagadnienie to było dotychczas kwestią kontrowersyjną. Organy podatkowe w większości wyrażały bowiem pogląd, że takie świadczenie pracodawcy należy opodatkować, natomiast niektóry sądy administracyjne twierdziły, że w sytuacji, gdy pracodawca ponosi opłaty związane z dojazdem pracowników do pracy na podstawie zawartej z przewoźnikiem umowy, przy czym opłata ta jest ustalona ryczałtowo bez względu na liczbę pracowników mogących skorzystać ze świadczenia, brak jest podstaw do ustalenia przychodu z tego tytułu po stronie pracownika (tak też orzekł NSA w wyroku z dnia 15 września 2009 r., II FSK 536/08).W powołanym na wstępie wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił jednak dotychczasowego stanowiska sądów administracyjnych, niekorzystnie rozstrzygając toczący się spór.

NSA odrzucił bowiem argument, zgodnie z którym, jeśli nie można ustalić, którzy pracownicy i w jakim zakresie korzystali ze zorganizowanego przez pracodawcę darmowego dojazdu do pracy, brak jest spełnienia przesłanki „otrzymania” świadczenia (art. 11 ust. 1 ustawy o PIT), samo zaś pozostawienie świadczenia do dyspozycji pracownika nie powoduje po jego stronie powstania obowiązku podatkowego.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego „nieodpłatne świadczenie” pracodawcy polega natomiast na zagwarantowaniu pracownikowi możliwości bezpłatnego korzystania z dojazdów do i z pracy, zaś pracownik otrzymuje takie świadczenie już przez samą  możliwość skorzystania z oferowanego przez pracodawcę transportu (analogiczny tok rozumowania NSA przedstawił w maju 2010 r. w sprawie opodatkowania pakietów medycznych). Okoliczność, czy poszczególni pracownicy rzeczywiście korzystają z zapewnionej im możliwość jest w ocenie Sądu nieistotna, gdyż skutki podatkowe na gruncie PIT wiążą się nie z realizacją, lecz z otrzymaniem świadczenia.

Odnosząc powyższe do praktyki, uznać należy, że w ocenie NSA pracownik otrzymuje nieodpłatne świadczenia, a więc uzyskuje przychód już przez sam fakt zorganizowania przez pracodawcę transportu, np. podpisania umowy z zewnętrznym dostawcą usług transportowym. To zaś, czy konkretny pracownik wsiądzie do takiego środka transportu czy też korzystał będzie z transportu alternatywnego (np. dojazd własny), pozostaje bez znaczenia.

Warto zauważyć, że omawiane orzeczenie jest niezwykle istotne nie tylko z punktu widzenia pracowników, ale także pracodawców jako płatników zaliczek na PIT. Sąd podkreślił bowiem, że na pracodawcy ciąży obowiązek stworzenia takiego systemu„ewidencjonowania przychodów pracowników – również z tytułu pokrywania zwrotu części lub całości kosztów dojazdu do pracy, aby umożliwił on jednoznaczne i precyzyjne określenie tych przychodów do opodatkowania”.

W mojej ocenie trudno zgodzić się ze stanowiskiem NSA, który nadmiernie rozszerza zakres „nieodpłatnych świadczeń” uzyskiwanych przez pracowników, otwierając furtkę do coraz większego fiskalizmu. Tym bardziej, że choć stanowisko NSA rodzić może poważne konsekwencje, choćby w zakresie korekt informacji PIT -11 oraz odprowadzenia zaległych zaliczek na PIT, nadal nie do końca wiadomo, jak należałoby określić wartość nieodpłatnego świadczenia poszczególnych pracowników. Podkreślenie przez NSA, że pracodawca ma obowiązek prawidłowego ewidencjonowania przychodów pracowników, powyższej wątpliwości z pewnością nie rozwiewa. W praktyce należy się jednak spodziewać, że wyrok zainspiruje organy podatkowe do wzmożonej kontroli tych podatników, którzy zapewniają swoim pracownikom nieodpłatny transport.

(pełen tekst wyroku wraz z uzasadnieniem na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/8AB6AFDC89).

Autor: Małgorzata Szczotka, aplikant adwokacki w Kancelarii Olesiński & Wspólnicy


Tagi: , ,

Komentarze do artykułu NSA: darmowy transport pracowników do pracy należy opodatkować :

  1. [...] Zagadnienie to jest związane z całym systemem pozapłacowych świadczeń pracowniczych, które odgrywają dużą rolę w kształtowaniu polityki kadrowej przedsiębiorców. W postępowaniu organów podatkowych od lat można zauważyć tendencję do nadmiernego rozszerzania zakresu „nieodpłatnych świadczeń” uzyskiwanych przez pracowników. Miało to miejsce choćby w kontekście wykupywania przez pracodawców pakietów medycznych dla pracowników, czy też organizowania przez pracodawcę darmowego transportu pracowników do miejsca pracy. [...]