Kto może zaciągać zobowiązania finansowe w imieniu Komitetu Wyborczego?

www.sxc.hu

Wybory parlamentarne to czas, kiedy powstają szczególne „twory” zwane Komitetami Wyborczymi.

Przepisy, które regulują na jakich zasadach powinny one funkcjonować, doczekały się ostatnio kodyfikacji – Ustawa z dnia 5 stycznia 2001 r. Kodeks wyborczy (dalej: KWyb). Co do zasady to dobrze, bo z definicji słowa „kodeks” wynika, że powinien on uporządkować i usystematyzować regulowaną materię.

Niestety, niektóre zapisy nadal budzą wątpliwości.

Wątpliwości wzbudza nawet tak podstawowa kwestia jak ustalenie, kto może zawierać umowy dotyczące zobowiązań finansowych, w imieniu i na rzecz komitetu. Otóż, bazując na przykładzie partii politycznej (komitety zakładane przez inne osoby są uregulowane w tym zakresie podobnie), wybór może paść na pełnomocnika wyborczego komitetu wyborczego lub na pełnomocnika finansowego komitetu wyborczego.

Skąd się biorą owi pełnomocnicy i z którym z nich podpisać umowę? Odpowiedzi na te pytania starają się udzielić trzy przepisy rangi ustawowej. Otóż zgodnie z art. 86 § 2 pkt. 1 i 2 KWyb, to organ partii upoważniony do jej reprezentowania na zewnątrz powołuje pełnomocnika wyborczego, który jest uprawniony do występowania na rzecz i w imieniu komitetu, z zastrzeżeniem art. 127 KWyb. Ten sam organ powołuje też pełnomocnika finansowego, o którym mowa w art. 127 KWyb. Podążając tym tropem, we wspomnianym art. 127 KWyb czytamy, że za gospodarkę finansową komitetu wyborczego odpowiedzialny jest i prowadzi ją jego pełnomocnik finansowy i że, co do zasady, pełnomocnikiem finansowym nie może być pełnomocnik wyborczy (wyjątkiem jest art. 403 § 5 pkt 1 KWyb). Przepisem, który dopełnia obrazu jest art. 130 § 2 KWyb, który mówi, że bez pisemnej zgody pełnomocnika finansowego nie można zaciągać żadnych zobowiązań finansowych w imieniu i na rzecz komitetu wyborczego.

Przekładając język prawny na język potoczny, to pełnomocnik wyborczy działa na rzecz i  w imieniu komitetu, jest jego „głosem”, reprezentantem. Dotyczy to wszystkich kwestii poza tymi, które dotyczą obowiązków i uprawnień pełnomocnika finansowego. Natomiast pełnomocnik finansowy prowadzi gospodarkę finansową komitetu i za nią odpowiada (również własnym majątkiem). Nie jest do końca jasne co mieści się w zakresie pojęcia „prowadzenie gospodarki finansowej”. Ponieważ ustawa nie zawiera odpowiedniej definicji, pozostaje odwołać się do potocznego rozumienia tego terminu. Będzie to więc gromadzenie i wydatkowanie środków pieniężnych oraz przygotowywanie operacji pieniężnych.

Z takiego stanu prawnego można starać się wyprowadzić wniosek, że to pełnomocnik finansowy jest uprawniony do zawierania umów np. z agencjami reklamowymi, o ile umowy takie rodzą zobowiązania finansowe. Wniosek taki nie jest jednak prawidłowy. Trzeba przecież pamiętać o wspomnianym obowiązku uzyskania pisemnej zgody pełnomocnika finansowego na zaciąganie zobowiązań finansowych w imieniu i na rzecz komitetu wyborczego. Założenie, że pełnomocnik finansowy zaciąga takie zobowiązania samodzielnie, prowadziłoby do absurdalnego wniosku, że powinien on sam sobie pisemnie pozwolić na zaciągnięcie zobowiązania. Innymi słowy, przepis art. 130 § 2 KWyb byłby przepisem martwym, co sugeruje, że takie rozumienie całej konstrukcji jest niedopuszczalne. Ponadto, choć pełnomocnik finansowy jest uprawniony do gospodarowania środkami finansowymi, to jednak trudno uznać, aby automatycznie uprawniało go to do samodzielnego składania oświadczeń wolni na rzecz i w imieniu komitetu wyborczego. Patrząc na jego rolę systemowo, jego głównym zadaniem jest zapewnienie, że finansowanie kampanii wyborczej przebiega zgodnie z prawem – to znaczy, że środki są pozyskiwane na zasadach określonych KWyb i zgodnie z KWyb wydawane.  Ma więc on oceniać dopuszczalność podejmowanych działań, a nie te działania podejmować.

Podsumowując, najbezpieczniejszym i najbardziej prawidłowym sposobem zawarcia umowy z komitetem wyborczym, jeżeli umowa taka przewiduje jakieś zobowiązania finansowe, będzie podpisanie tej umowy zarówno przez pełnomocnika wyborczego jak i finansowego, albo załączenie do umowy podpisanej przez pełnomocnika wyborczego pisemnej zgody pełnomocnika finansowego na zawarcie tej umowy.

Autor: Grzegorz Leśniewski, prawnik w Kancelarii Olesiński & Wspólnicy


Tagi: , , , , , , , , , , ,

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>